Ukrayna \u2013 Rusya sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda Ukrayna i\u00e7in h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde kripto varl\u0131klar ile d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda b\u00fcy\u00fck yard\u0131mlar toplanmas\u0131 ve blokzinciri sayesinde toplan\u0131p aktar\u0131lan tutarlar\u0131n izlenebilmesindeki kolayl\u0131k ve \u015feffafl\u0131k geli\u015fen kripto varl\u0131klar\u0131n avantajlar\u0131n\u0131n yakaland\u0131\u011f\u0131 farkl\u0131 bir alan\u0131 daha d\u00fcnyaya g\u00f6stermi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n
Ukrayna \u00f6rne\u011fi hen\u00fcz tazeyken, 6 \u015eubat 2023 tarihinde 11 ilimizi etkileyen depremler sonras\u0131nda da arama kurtarma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve zarar g\u00f6ren herkesin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layabilmek i\u00e7in hedefler yine ayn\u0131yd\u0131:<\/p>\n\n\n\n
1.H\u0131zl\u0131 ve en az masraf ile<\/p>\n\n\n\n
2.d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda her yerden, zaman k\u0131s\u0131tlamas\u0131 olmadan, kolayl\u0131kla<\/p>\n\n\n\n
yard\u0131m toplanabilmesi.<\/p>\n\n\n\n
T\u00fcrk kripto kullan\u0131c\u0131lar\u0131 ve payda\u015flar\u0131 bu konuda ilk andan itibaren yo\u011fun ve etkili ileti\u015fim ile aktif rol oynad\u0131 ve yard\u0131mlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan ciddi bir katk\u0131 sa\u011flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Birka\u00e7 \u00f6rnek vermek gerekirse, yard\u0131m toplanabilmesi ad\u0131na ilk g\u00fcnden olu\u015fturulan DAO\u2019lar vard\u0131. Sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 ile resmi kurumlar\u0131n kripto varl\u0131klar ile yard\u0131m toplayabilmesi i\u00e7in de sosyal medya \u00fczerinden \u00e7ok h\u0131zl\u0131 bir kamuoyu olu\u015fturuldu. Bunun bir \u00f6rne\u011fi olarak, son y\u0131llarda \u00f6ne \u00e7\u0131kan sivil toplum kurulu\u015flar\u0131ndan olan AHBAP Derne\u011fi ad\u0131na m\u00fczisyen Haluk Levent kripto varl\u0131klar ile yard\u0131m toplanmas\u0131 i\u00e7in \u00f6nce bir anket d\u00fczenledi ve sonra MASAK ile g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klad\u0131. Yard\u0131mlar i\u00e7in itibari paraya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmek \u00fczere toplanacak kripto varl\u0131klar i\u00e7in \u015fahsi kripto para c\u00fczdan\u0131 olu\u015fturularak kamuoyuna duyuruldu. Bu sayede, \u00e7ok \u00f6nemli tutarlarda kripto paran\u0131n h\u0131zl\u0131ca topland\u0131\u011f\u0131na da \u015fahit olduk.<\/p>\n\n\n\n
T\u00fcrkiye\u2019den di\u011fer \u00f6rnekler olarak Paribu ve BtcT\u00fcrk gibi merkezi borsalar da yard\u0131m toplanmas\u0131 konusunda ad\u0131mlar att\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n
6 \u015eubat 2023\u2019de ba\u015flay\u0131p halen s\u00fcrmekte olan depremler, bir \u201cdeprem \u00fclkesi\u201d oldu\u011funun her zaman hat\u0131rlanmas\u0131 ve \u00f6nceliklerde en tepelere yaz\u0131lmas\u0131 gereken T\u00fcrkiye\u2019de kripto varl\u0131klar ile yard\u0131m toplanmas\u0131na dair hukuki sorular\u0131 da haliyle g\u00fcndeme ta\u015f\u0131d\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Ana sorular \u015funlar:<\/p>\n\n\n\n
Hukuken mevcut durum nedir?<\/p>\n\n\n\n
Bundan sonra ne yap\u0131labilir?<\/p>\n\n\n\n
Bu sorulara cevap verebilmek i\u00e7in baz\u0131 alt sorulara ve detaylara inmek \u015fart.<\/p>\n\n\n\n
Bu yaz\u0131da \u00f6nemli noktalara dair bilgileri soru-cevap \u015feklinde iletmeyi ama\u00e7lad\u0131k.<\/p>\n\n\n\n
Yard\u0131m nedir? Ba\u011f\u0131\u015f ve Yard\u0131m Ayn\u0131 M\u0131d\u0131r?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Yard\u0131m, belirli bir ama\u00e7 i\u00e7in yard\u0131m toplayan\u0131n talebiyle toplanan nakdi (nakit ve nakit benzeri) de\u011ferler ve ayni (nakit ve nakit benzeri d\u0131\u015f\u0131ndaki t\u00fcm maddi varl\u0131klar) varl\u0131klard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Yard\u0131m, ba\u011f\u0131\u015f de\u011fildir. Ba\u011f\u0131\u015f, esas olarak ba\u011f\u0131\u015f\u0131 yapan ki\u015fiden ba\u015fka bir ki\u015fi\/kurum taraf\u0131ndan belirlenmi\u015f bir ama\u00e7 olmadan ve yard\u0131m toplayan\u0131n talebi olmadan yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Yard\u0131m\u0131 form\u00fcle edersek: Yard\u0131m isteyen ki\u015fi\/kurum + belli bir ama\u00e7 (\u00d6rnek: depremzedelere yard\u0131m) + yard\u0131mda bulunan\u0131n kendi takdirine ba\u011fl\u0131 tutarda ve \u015fekilde (nakdi \/ ayni) yard\u0131m<\/p>\n\n\n\n Ba\u011f\u0131\u015f\u0131 form\u00fcle edersek: Ba\u011f\u0131\u015fta bulunan\u0131n kendi (amac\u0131 + niyeti + zamanlamas\u0131 + takdiriyle yapaca\u011f\u0131 nakdi \/ ayni ba\u011f\u0131\u015f)<\/p>\n\n\n\n Yard\u0131m toplanmas\u0131 ile ilgili mevzuat: 2860 say\u0131l\u0131 Yard\u0131m Toplama Kanunu (\u201cKanun<\/strong>\u201d) ve Yard\u0131m Toplama Esas ve Usulleri Hakk\u0131nda Y\u00f6netmelik (\u201cY\u00f6netmelik<\/strong>\u201d).<\/p>\n\n\n\n Yard\u0131ma dair tan\u0131mlar Y\u00f6netmelik ile getirilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n Dolay\u0131s\u0131yla, depremzedelere yard\u0131m amac\u0131yla dernek vb. taraf\u0131ndan toplanan nakdi ve ayni yard\u0131mlar, yard\u0131m olarak kabul edilmektedir.<\/p>\n\n\n\n Kimler Yard\u0131m Toplayabilir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Kanun\u2019da a\u00e7\u0131k\u00e7a kimlerin yard\u0131m toplayabilece\u011fi s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak belirtiliyor. Kanun\u2019a g\u00f6re ger\u00e7ek ki\u015filer, dernekler, kurumlar, vak\u0131flar, spor kul\u00fcpleri, gazete ve dergiler<\/em> yard\u0131m toplamaya yetkili. Bunlar d\u0131\u015f\u0131nda kimsenin yard\u0131m toplama yetkisi bulunmuyor.<\/p>\n\n\n\n Belirtilenlerin yard\u0131m toplayabilmesi i\u00e7in kamu yarar\u0131na uygun \u015fekilde ve ama\u00e7lar\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in hareket etmeleri gerekli. Ayr\u0131ca, muhta\u00e7 ki\u015filere yard\u0131m sa\u011flamak ve kamu hizmetlerinden bir veya birka\u00e7\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmek veya destek olmak \u00fczere yard\u0131m toplanabiliyor.<\/p>\n\n\n\n Yard\u0131m toplama faaliyetinde g\u00f6rev alacaklara yard\u0131m toplama faaliyeti s\u00fcresince kimlik belgesi verilir.<\/p>\n\n\n\n Yard\u0131m Nas\u0131l Toplan\u0131r?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Kanun, yard\u0131m toplama \u015fekillerini de s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak say\u0131yor. Buna g\u00f6re, makbuzla, belirli yerlere kutu koyarak, bankalarda hesap a\u00e7t\u0131rarak, yard\u0131m pulu \u00e7\u0131kararak, e\u015fya piyangosu d\u00fczenleyerek, k\u00fclt\u00fcrel g\u00f6steriler ve sergiler yoluyla, spor g\u00f6sterileri, gezi ve e\u011flenceler d\u00fczenlemek veya bilgileri otomatik ya da elektronik olarak i\u015fleme tabi tutmu\u015f sistemler kullanmak<\/strong> <\/em>yoluyla yard\u0131m toplanabilir.<\/p>\n\n\n\n Cumhurba\u015fkan\u0131nca belirlenip ilan edilen kamu yarar\u0131na \u00e7al\u0131\u015fan dernek, kurum ve vak\u0131flar (toplamda 37 tane ve \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 Sivil Toplumla \u0130li\u015fkiler Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn internet sitesinde listesi var) haricinde, ki\u015filer ve kurulu\u015flar taraf\u0131ndan yard\u0131m toplanabilmesi i\u00e7in yetkili makamlardan izin al\u0131nmas\u0131 gerekli. Yard\u0131m toplama faaliyeti bir ilin birden fazla il\u00e7esini kaps\u0131yorsa o ilin valisinden, bir il\u00e7enin s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde ise o il\u00e7enin kaymakam\u0131ndan izin al\u0131n\u0131r.<\/p>\n\n\n\n 5253 say\u0131l\u0131 Dernekler Kanunu\u2019na g\u00f6re derneklerin yurt d\u0131\u015f\u0131ndan ba\u011f\u0131\u015f alabilmesi i\u00e7in ise derne\u011fin m\u00fclki idare amirli\u011fine \u00f6nceden bildirimde bulunmas\u0131 gerekli. Bu durumda, yurt d\u0131\u015f\u0131ndan da nakdi ve ayni yard\u0131m alabilir. Yurt d\u0131\u015f\u0131ndan al\u0131nacak nakdi yard\u0131mlar\u0131n bankalar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile al\u0131nmas\u0131 zorunludur.<\/p>\n\n\n\n Kripto Varl\u0131klar \u0130le Yard\u0131m Toplanabilir Mi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n 1.<\/strong> \u0130lk olarak yard\u0131m\u0131n, Kanun\u2019da say\u0131lanlar taraf\u0131ndan ve ilgili izinler al\u0131narak toplanmas\u0131 gerekli.<\/p>\n\n\n\n Yard\u0131m toplama y\u00f6ntemlerine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, bilgileri otomatik ya da elektronik olarak i\u015fleme tabi tutmu\u015f sistemler ile yard\u0131m toplanabilece\u011fi <\/em>belirtilmi\u015f.<\/p>\n\n\n\n Kripto varl\u0131klar ile yard\u0131m (kripto varl\u0131\u011f\u0131n bir c\u00fczdandan yard\u0131m i\u00e7in ilan edilen c\u00fczdana g\u00f6nderilmesi), blokzinciri sayesinde ger\u00e7ekle\u015fiyor. Di\u011fer bir ifadeyle, kripto varl\u0131\u011f\u0131n bir c\u00fczdandan ba\u015fka bir c\u00fczdana g\u00f6nderilmesine dair kay\u0131t blokzincirine kaydediliyor. Blokzincirlerinin bilgileri otomatik ya da elektronik olarak i\u015fleme tabi tutmu\u015f sistemler ile yard\u0131m toplanabilece\u011fi<\/em> ifadesi i\u00e7erisinde yer alabilece\u011fi akla gelse de bunun de\u011ferlendirilmesinde ilk olarak kanun koyucunun maddeyi yazmas\u0131ndaki amac\u0131 dikkate al\u0131nmal\u0131. \u0130lgili ifade, 2004 y\u0131l\u0131nda Kanun\u2019a eklendi. 2004 y\u0131l\u0131nda ortada Bitcoin ve (Bitcoin ile kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 haliyle) blokzinciri yoktu. Bu nedenle, kanun koyucunun ilgili ifadeyi d\u00fczenledi\u011fi zamandaki iradesinin ve amac\u0131n\u0131n bug\u00fcnk\u00fc anlam\u0131 ve kullan\u0131m\u0131yla blokzincirini kapsamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyebiliriz. <\/p>\n\n\n\n Yine de e\u011fer konu sadece bir y\u00f6ntem meselesi olsayd\u0131, bilgileri otomatik ya da elektronik olarak i\u015fleme tabi tutmu\u015f sistemler kullanmak <\/em>ifadesinin, yard\u0131m toplama i\u015flerini ve s\u00fcre\u00e7lerini kolayla\u015ft\u0131r\u0131p h\u0131zland\u0131rmak amac\u0131yla kanuna getirilmi\u015f oldu\u011fundan hareketle, blokzincirinin de sonradan geli\u015fen bir teknoloji (teknolojik yakla\u015f\u0131m) olmas\u0131na ra\u011fmen, kendili\u011finden bu ifade kapsam\u0131nda g\u00f6r\u00fclmesi gerekti\u011fi ileri s\u00fcr\u00fclebilirdi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndeyiz.<\/p>\n\n\n\n Esas sorun, bizzat blokzinciri \u00fczerinde \u00fcretilen (mint) kripto varl\u0131klar\u0131n ekonomik bir de\u011fer ta\u015f\u0131mas\u0131, di\u011fer bir ifadeyle, bir ekonomik de\u011ferin transfer edilmesi. Bu durumda bu de\u011ferin \u201ctan\u0131m\u0131\u201d sorunu ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Zaten t\u00fcm d\u00fcnyada da halen bir\u00e7ok \u00fclkede tart\u0131\u015fmal\u0131 olan konu bu. \u00c7\u00fcnk\u00fc tan\u0131m, a\u011fac\u0131n k\u00f6k\u00fc. T\u00fcm g\u00f6vdenin, dallar\u0131n, \u00e7i\u00e7eklerin a\u011fac\u0131n k\u00f6k\u00fcnden sonra b\u00fcy\u00fcy\u00fcp geli\u015fmesi gibi, bir konuya dair t\u00fcm kurallar da tan\u0131mlar ile ba\u015fl\u0131yor ve tan\u0131mlara g\u00f6re \u015fekilleniyor.<\/p>\n\n\n\n Soru \u015funa d\u00f6n\u00fcyor: kripto varl\u0131k dedi\u011fimiz \u201c\u015fey\u201d nedir ki biz bunu yard\u0131m kapsam\u0131nda de\u011ferlendirebilece\u011fiz? <\/p>\n\n\n\n D\u00fcnyada baz\u0131 \u00fclkelerde buna cevaplar verildi. \u0130ki \u00fclkede Bitcoin resmi para birimi ilan edildi.<\/p>\n\n\n\n Para birimi haricinde, emtia (commodity), \u00f6deme\/takas arac\u0131 (medium of payment\/exchange), sermaye piyasas\u0131 arac\u0131 (investment contract – security) \u00fczerinden tart\u0131\u015fmalar \u00e7ok s\u0131cak.<\/p>\n\n\n\n *Kripto Varl\u0131klar\u0131n T\u00fcrk Hukukundaki Tan\u0131m\u0131, Yeri Nedir?<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n T.C. Merkez Bankas\u0131, \u00d6demelerde Kripto Varl\u0131klar\u0131n Kullan\u0131lmamas\u0131na Dair Y\u00f6netmelik (\u201cTCMB Y\u00f6netmeli\u011fi\u201d<\/strong>) ile kripto varl\u0131klar\u0131n (itibari para, e-para, \u00f6deme arac\u0131, menkul k\u0131ymet vs.) \u201cne olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131\u201d sayarak ve sonu\u00e7ta \u201cgayrimaddi varl\u0131k\u201d diyerek kripto varl\u0131klar i\u00e7in bir tan\u0131m getirdi ve \u00f6zetle \u00f6deme hizmetlerine, \u00f6demelere ve bankalar ile bankalara bu alanda hizmet sunan arac\u0131lara dair baz\u0131 yasaklar\u0131 d\u00fczenledi. Ancak biz toplumun genelinin ekonomik menfaatini, dolay\u0131s\u0131yla bununla ilgili haklar\u0131n\u0131 ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerini etkileyen bir konuda, y\u00f6netmelikle bir tan\u0131m getirilmesinin hukuken ge\u00e7erli olmamas\u0131 gerekti\u011fi ve do\u011fru hukuki enstr\u00fcman\u0131n kanun oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndeyiz.<\/p>\n\n\n\n Bizim hukuk sistemimizde (K\u0131ta Avrupas\u0131 sistemi) bir konu yasal olarak d\u00fczenlenmedi\u011fi zaman o konuya dair hukuki i\u015flem yapamazs\u0131n\u0131z ve yasal mekanizmalar\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ramazs\u0131n\u0131z. Yasal sistem o konuyu g\u00f6rmez, tan\u0131maz.<\/p>\n\n\n\n TCMB Y\u00f6netmeli\u011fi\u2019ni bir yana koyarsak, kripto varl\u0131klara dair farkl\u0131 cephelerin d\u00fczenlendi\u011fi kanun (yani t\u00fcm topluma genel ve e\u015fit bir \u015fekilde uygulanma g\u00fcc\u00fc bulunan hukuk normu) bulunmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in T\u00fcrkiye\u2019de yasal sistem kripto varl\u0131klara kar\u015f\u0131 tabiri caizse \u015fu an k\u00f6r durumda. Sistem kripto varl\u0131klara \u201ckar\u015f\u0131\u201d de\u011fil, onlar\u0131 g\u00f6rm\u00fcyor ve tan\u0131m\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n \u015eu an g\u00fcndem olan UFO\u2019lar (Unidentified Flying Object) gibi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek, bizim sistemimizde kripto varl\u0131klar i\u00e7in Tan\u0131mlanmam\u0131\u015f Sanal Veri (Unidentified Virtual Data) veya Tan\u0131mlanmam\u0131\u015f Ekonomik De\u011fer (Unidentified Economic Value) diyebiliriz.<\/p>\n\n\n\n Bu konuda \u00f6rnek olarak ABD\u2019nin Wyoming ve Illinois eyaletlerini g\u00f6sterebiliriz. Bu eyaletlerde blokzinciri verileri ve ak\u0131ll\u0131 s\u00f6zle\u015fmelerin yasal olarak ge\u00e7erli kay\u0131tlar ve deliller oldu\u011funa dair yasal d\u00fczenlemeler yap\u0131ld\u0131 ve eyaletlerin yasal d\u00fczeni bu verileri g\u00f6r\u00fcr, tan\u0131r hale geldi.<\/p>\n\n\n\n Ana Soruya D\u00f6n\u00fc\u015f: Kripto Varl\u0131klar \u0130le Yard\u0131m Toplanabilir Mi?<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n Yard\u0131m toplamaya dair mevzuat \u201cnakit, nakit benzeri ve bunlar d\u0131\u015f\u0131ndaki t\u00fcm maddi varl\u0131klar\u201d<\/em>\u0131n yard\u0131m olarak toplanabilece\u011fini d\u00fczenliyor.<\/p>\n\n\n\n Yukar\u0131da a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015fekilde, kripto varl\u0131klar\u0131n tan\u0131m\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in Nakit veya nakit benzeri<\/em> ifadesinin kapsam\u0131na girmiyor. Ayni yard\u0131m<\/em> ise nakit ve nakit benzeri d\u0131\u015f\u0131ndaki t\u00fcm maddi<\/strong> varl\u0131klarla yap\u0131lan yard\u0131mlard\u0131r. Kripto varl\u0131klar blokzincirleri \u00fczerinde olan elektronik kay\u0131tlardan ibaret oldu\u011fu i\u00e7in ay\u0131n=e\u015fya, maddi varl\u0131k kapsam\u0131nda de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n Bu nedenle, do\u011frudan ve sadece (itibari para birimine \u00e7evirmeksizin) kripto varl\u0131klar kullan\u0131larak yard\u0131m <\/em><\/strong>yap\u0131lmas\u0131, bunlar\u0131n mali kay\u0131tlara al\u0131nabilmesi ve ilgili blokzinciri kay\u0131tlar\u0131n\u0131n mali ve vergisel sistemler i\u00e7in kan\u0131t olu\u015fturabilmesi \u015fu an i\u00e7in m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n Ayn\u0131 nedenle, \u00f6rnek olarak, depremzedeler i\u00e7in BtcTurk ve Paribu\u2019nun AHBAP, AFAD, \u0130HH, Toplum G\u00f6n\u00fcll\u00fcleri Vakf\u0131 vd. sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 ve resmi kurumlar i\u00e7in kripto c\u00fczdanlar olu\u015fturdu\u011funu ve bu c\u00fczdanlara g\u00f6nderilen kripto varl\u0131klar\u0131 itibari paraya \u00e7evirerek ilgili hesaplara aktard\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck. Merkezi borsalar, kripto varl\u0131k hizmet sa\u011flay\u0131c\u0131s\u0131 s\u0131fat\u0131yla Mali Su\u00e7lar\u0131 Ara\u015ft\u0131rma Kurulu\u2019nun (\u201cMASAK\u201d<\/strong>) mevzuat\u0131na tabi oldu\u011fu i\u00e7in bu c\u00fczdanlara gelen kripto varl\u0131klar\u0131n itibari paraya \u00e7evrilmesi ve ilgili t\u00fczel ki\u015filiklerin hesaplar\u0131na aktar\u0131lmas\u0131na dair bildirimleri MASAK\u2019a yapacaklar ve bu \u015fekilde itibari para tutarlar\u0131n\u0131n yard\u0131m toplamaya yetkili kurumlara aktar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 resmi \u015fekilde takip edilebilecek.<\/p>\n\n\n\n 2.<\/strong> Blokzincirinin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 temel faydalardan birisi, co\u011frafi s\u0131n\u0131rlara tabi olmaks\u0131z\u0131n i\u015flem yap\u0131labilmesi. Yasal d\u00fczenimizde yukar\u0131da bahsetti\u011fimiz konular tan\u0131mlanm\u0131\u015f-\u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f durumda olsayd\u0131, kripto c\u00fczdana (c\u00fczdan adresine) sahip yurt i\u00e7indeki ilgili ger\u00e7ek\/t\u00fczel ki\u015filere yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki ki\u015fi\/kurulu\u015flarca da do\u011frudan ve kolayl\u0131kla kripto para g\u00f6nderilebilirdi.<\/p>\n\n\n\n Mevcut yasal durumda, bir derne\u011fe yap\u0131lacak yard\u0131m\u0131n Dernekler Kanunu gere\u011fince bankalar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile yap\u0131lmas\u0131 gerekli. Kripto varl\u0131klar ile ilgili i\u015flemler i\u00e7in T\u00fcrkiye\u2019de bankalar hen\u00fcz arac\u0131l\u0131k hizmeti sa\u011fla(ya)m\u0131yor. Burada Haluk Levent\u2019in yard\u0131mlar i\u00e7in \u00f6ncelikle valilik onayl\u0131 banka hesap numaralar\u0131n\u0131 payla\u015fmas\u0131n\u0131 hat\u0131rlayabiliriz. Dolay\u0131s\u0131yla, yard\u0131m toplanabilmesi amac\u0131yla bir dernek ad\u0131na kripto c\u00fczdan adresi olu\u015fturulabilmesi ve bu adrese yurt d\u0131\u015f\u0131ndan kripto para g\u00f6nderilmesi i\u00e7in yasal d\u00fczenleme yap\u0131lmas\u0131 gerekli.<\/p>\n\n\n\n DAO\u2019lar Kripto Varl\u0131klar \u0130le Yard\u0131m Toplayabilir Mi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Merkezsiz Otonom Organizasyonlar (\u201cDAO\u201d<\/strong>) hukukumuzda d\u00fczenlenen bir yap\u0131 de\u011fil. Kurulan DAO\u2019lar sadece fiili olu\u015fumlar. Bu nedenle DAO\u2019lar T\u00fcrkiye\u2019de kripto varl\u0131k ile veya ba\u015fka bir \u015fekilde yasal olarak yard\u0131m toplayamaz.<\/p>\n\n\n\n Yard\u0131m toplama konusuyla ilgili olmasa da DAO\u2019lar\u0131n d\u00fczenlenmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan, \u00f6rnek olarak ABD\u2019nin Wyoming eyaletinde yap\u0131lan yasal d\u00fczenlemeyi g\u00f6rebiliriz. DAO\u2019lar bir limited \u015firket t\u00fcr\u00fc haline getirildi ve bir ki\u015finin DAO temsilcisi (agent) olarak atanmas\u0131yla, ticaret (\u015firketler) siciline kay\u0131tl\u0131 t\u00fczel ki\u015fili\u011fe sahip DAO\u2019lar\u0131n kurulabilmesi m\u00fcmk\u00fcn oldu. Bizde de yard\u0131m toplayabilecek t\u00fczel ki\u015filikleri de kapsayacak \u015fekilde benzer bir d\u00fczenleme olmas\u0131 halinde DAO\u2019lar ile yasal olarak yard\u0131m toplanabilir. Ancak bu konuyu ele al\u0131rken Web3 \u2013 DAO bak\u0131\u015f\u0131 ve gereklilikleri ile yard\u0131m i\u00e7in kurulacak DAO\u2019lar\u0131n \u00f6zelliklerini dikkate almak \u00f6nemli olur. \u00c7\u00fcnk\u00fc iki alan\u0131n \u00f6zellikleri birbirine ters.<\/p>\n\n\n\n Yard\u0131m Ama\u00e7l\u0131 DAO Yasal Olarak Kurulabilir Mi? Ne Yap\u0131lmal\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Yukar\u0131daki DAO kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmas\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda ilk olarak, yard\u0131m toplamaya yetkili olacak sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 ve resmi kurumlar ad\u0131na yukar\u0131da bahsetti\u011fimiz \u00f6rneklerde oldu\u011fu gibi kripto c\u00fczdanlar\u0131n a\u00e7\u0131labilmesi yeterli gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n Ancak t\u00fcm kripto varl\u0131klar\u0131n d\u00fczenlenmesini beklemeden, DAO\u2019lara \u00f6zg\u00fc olarak, bahsetti\u011fimiz \u00f6zelliklerle DAO kurulmas\u0131n\u0131 i\u00e7eren bir yasal d\u00fczenlemenin de fayda sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bu alanda DAO\u2019lar\u0131n olmas\u0131, d\u00fcnyada Web3 \u00e7evrelerinde yard\u0131m i\u00e7in gereken ileti\u015fimlerin \u00e7ok daha kolay ve h\u0131zl\u0131 olmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r. Bir afet durumu ya\u015fanmadan da DAO toplulu\u011fu bu konuda haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131 ve ileti\u015fimlerini d\u00fcnya genelinde s\u00fcrd\u00fcrebilir ve daha donan\u0131ml\u0131 bir topluluk haline gelebilir. Hatta belki DAO\u2019nun farkl\u0131 faaliyetlerle bir t\u00fcr \u201cacil durum rezervi\u201d olu\u015fturmas\u0131 da sa\u011flanabilir. Bu ileti\u015fimler sayesinde afet ger\u00e7ekle\u015fti\u011finde de daha \u00e7ok kripto varl\u0131k daha h\u0131zl\u0131 toplanabilir.<\/p>\n\n\n\n ABD \u2013 Wyoming reg\u00fclasyonu (Limited \u015eirketler kanununa yap\u0131lan bir ek diyebiliriz) \u201ceyleme ge\u00e7mek\u201d i\u00e7in g\u00fczel bir \u00f6rnek. ABD\u2019deki d\u00fczenleyiciler Amerika\u2019y\u0131 yeniden ke\u015ffetmeden basit bir d\u00fczenleme yapt\u0131lar. \u00dclkemizde de yard\u0131m ama\u00e7l\u0131 kurulacak DAO\u2019lar i\u00e7in belli bir \u00e7er\u00e7eve belirleyerek bunlara dair k\u0131sa ve \u00f6z bir kanun \u00e7\u0131kar\u0131labilir. \u00d6rnek olarak, DAO\u2019lar i\u00e7in kullan\u0131lacak ak\u0131ll\u0131 s\u00f6zle\u015fme protokolleri ve bunlar\u0131n alternatifleri bile baz\u0131 kriterlere g\u00f6re belirlenebilir.<\/p>\n\n\n\n \u0130stanbul\u2019da, \u0130zmir\u2019de, Adana\u2019da, Bing\u00f6l ve Malatya taraf\u0131nda hala beklenen depremler varken yard\u0131mlar i\u00e7in elimizde ne kadar \u00e7e\u015fitlilik olursa o kadar avantaj\u0131m\u0131z olur diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n\n\n\n Kripto Varl\u0131klarla Yard\u0131m Toplanmas\u0131 \u0130\u00e7in Ne Yap\u0131labilir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Kripto varl\u0131klarla ilgili olmas\u0131 gereken<\/em> \u00e7\u00f6z\u00fcm, kripto varl\u0131klara dair en temel ve \u00f6nemli tan\u0131mlar\u0131n getirilerek hukuki mekanizmalar\u0131n ve sorumluluklar\u0131n belirlendi\u011fi bir kanun yap\u0131lmas\u0131.<\/p>\n\n\n\n Bu kanunun haz\u0131rlanmas\u0131 daha zor ve b\u00fcy\u00fck bir i\u015f. Se\u00e7im d\u00f6nemini ve ABD ile AB\u2019deki reg\u00fclasyon geli\u015fmelerinin de 2023-2024 d\u00f6nemini bulaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek, afetler ve yard\u0131mlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00f6yle bir kanunu beklemeye gerek olmamal\u0131.<\/p>\n\n\n\n 2860 say\u0131l\u0131 Yard\u0131m Toplama Kanunu\u2019na ek yap\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak spesifik bir kanun ile \u201cafetler ve bu kapsamda toplanacak yard\u0131mlar\u201d kapsam\u0131nda kripto varl\u0131klar s\u0131n\u0131rl\u0131 \u015fekilde d\u00fczenlenebilir. Kanun y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdikten sonra gerekli detaylar i\u00e7in Y\u00f6netmelik de\u011fi\u015fikli\u011fi de \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan kendi idari s\u00fcre\u00e7leri i\u00e7erisinde h\u0131zl\u0131ca yap\u0131labilir.<\/p>\n\n\n\n Afetler nedeniyle ihtiya\u00e7 duyulan maddi kayna\u011f\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve afetlerin ekonomik etkilerini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde bu konu h\u00fck\u00fcmet g\u00fcndeminde \u00fcst s\u0131rada yer alabilirse bunlar h\u0131zl\u0131 ilerletilebilecek s\u00fcre\u00e7lerdir. Bahsetti\u011fim gibi, burada \u00f6nemli olan, ihtiyaca d\u00f6n\u00fck, konuya \u00f6zel, pratik bir d\u00fczenleme yapmak olmal\u0131. Bu anlamda bir kamuoyu olu\u015fturulmas\u0131n\u0131 da gerekli ve de\u011ferli g\u00f6r\u00fcyorum.<\/p>\n\n\n\n Bitirirken\u2026<\/strong><\/p>\n\n\n\n Daha geni\u015f bir bak\u0131\u015fla sonuca gelirsek, yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fte kripto varl\u0131klar ile ilgili olarak d\u00fcnyada ba\u015fta hub-finans merkezi yerler olan New York, Londra, \u0130svi\u00e7re-Zug, Singapur, Dubai, Hong Kong\u2019da ve ba\u015fka bir\u00e7ok yerde kripto varl\u0131klara y\u00f6nelik (taslak veya y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren) yasal d\u00fczenlemeler yap\u0131ld\u0131 ve i\u00e7tihatlar da ortaya \u00e7\u0131kmaya ba\u015flad\u0131. 2023-2024 i\u00e7erisinde d\u00fcnyan\u0131n izledi\u011fi ABD\u2019de ve AB\u2019de kripto varl\u0131klara dair detaylar\u0131 bar\u0131nd\u0131ran d\u00fczenlemelerin de y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi\u011fini g\u00f6rece\u011fiz.<\/p>\n\n\n\n D\u00fcnya bu y\u00f6ne do\u011fru giderken, son depremler nedeniyle kripto varl\u0131klar ile co\u011frafi s\u0131n\u0131rlar ile zaman s\u0131n\u0131rlamas\u0131 olmaks\u0131z\u0131n ne kadar h\u0131zl\u0131, kolay ve y\u00fcksek tutarlarda yard\u0131mlar toplanabildi\u011fi g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015fken ve T\u00fcrkiye\u2019de daha beklenen depremlere dair g\u00fcndem de herkesin malumu iken, \u00fclkemizin en az\u0131ndan afetlere y\u00f6nelik olarak kripto varl\u0131klar ile yard\u0131m toplanmas\u0131 konusunda h\u0131zl\u0131 ad\u0131m atmas\u0131n\u0131n bir\u00e7ok y\u00f6nden \u00e7ok faydal\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. G\u00f6n\u00fcl ister ki deprem veya ba\u015fka afetler olmas\u0131n ve bu sebeple kaynaklara ihtiya\u00e7 olmas\u0131n. Ancak bilimin g\u00f6sterdi\u011fi ger\u00e7eklerden zarar g\u00f6rmemek ad\u0131na, T\u00fcrk kripto payda\u015flar\u0131 olarak hepimizin bu ama\u00e7la gerekli kamuoyunu olu\u015fturabilmesi ve g\u00fczel geli\u015fmeleri g\u00f6rmemiz dile\u011fiyle\u2026<\/p>\n\n\n\n Av. C. \u00c7a\u011fhan Tansel \u2013 Av. Hasan Kaan Nazl\u0131<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Ukrayna \u2013 Rusya sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda Ukrayna i\u00e7in h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde kripto varl\u0131klar ile d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda b\u00fcy\u00fck yard\u0131mlar toplanmas\u0131 ve blokzinciri sayesinde toplan\u0131p aktar\u0131lan tutarlar\u0131n izlenebilmesindeki kolayl\u0131k ve \u015feffafl\u0131k geli\u015fen kripto varl\u0131klar\u0131n avantajlar\u0131n\u0131n yakaland\u0131\u011f\u0131 farkl\u0131 bir alan\u0131 daha d\u00fcnyaya g\u00f6stermi\u015fti. Ukrayna \u00f6rne\u011fi hen\u00fcz tazeyken, 6 \u015eubat 2023 tarihinde 11 ilimizi etkileyen depremler sonras\u0131nda da arama kurtarma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve zarar g\u00f6ren herkesin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layabilmek i\u00e7in hedefler yine ayn\u0131yd\u0131: 1.H\u0131zl\u0131 ve en az masraf ile 2.d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda her yerden, zaman k\u0131s\u0131tlamas\u0131 olmadan, kolayl\u0131kla yard\u0131m toplanabilmesi. T\u00fcrk kripto kullan\u0131c\u0131lar\u0131 ve payda\u015flar\u0131 bu konuda ilk andan itibaren yo\u011fun ve etkili ileti\u015fim ile aktif rol oynad\u0131 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-608","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yayinlar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tansel.av.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/608","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tansel.av.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tansel.av.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tansel.av.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tansel.av.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=608"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/tansel.av.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/608\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":611,"href":"https:\/\/tansel.av.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/608\/revisions\/611"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tansel.av.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=608"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tansel.av.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=608"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tansel.av.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=608"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Web3 \u2013 DAO \u00d6zellikleri<\/strong><\/td> Yard\u0131m \u0130\u00e7in D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen DAO\u2019lar\u0131n \u00d6zellikleri<\/strong><\/td><\/tr> Anonimlik: <\/strong>Ayn\u0131 ama\u00e7 i\u00e7in bir DAO etraf\u0131nda biraraya gelen y\u00f6neti\u015fim token\u2019i (governance token) sahiplerinin sadece c\u00fczdan adreslerinin bilinmesi, kimliklerinin bilinmemesi, bilinmesine ihtiya\u00e7 olmay\u0131\u015f\u0131. \u00a0
Da\u011f\u0131t\u0131kl\u0131k:<\/strong> Bir DAO\u2019nun y\u00f6neti\u015fim token\u2019lar\u0131 ne kadar farkl\u0131 ki\u015filer-c\u00fczdanlar taraf\u0131ndan tutulursa, ne kadar da\u011f\u0131t\u0131k olursa, o kadar kat\u0131l\u0131mc\u0131, g\u00fc\u00e7l\u00fc ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir toplulu\u011fa sahip olur. Token\u2019lar\u0131n \u00e7ok az say\u0131da ki\u015fide-c\u00fczdanda yo\u011funla\u015fmas\u0131 ile DAO\u2019lar\u0131n amac\u0131na uygun topluluklar olu\u015famaz. \u00a0<\/td>Bireysellik:<\/strong> Yard\u0131mlar\u0131n \u015feffaf bir \u015fekilde toplanabilmesi, bunlar\u0131n denetimi ve yard\u0131mlarla ilgili i\u015flemlere dair sorumlulu\u011fun ki\u015filere veya kurumlara y\u00fcklenebilmesi i\u00e7in anonimli\u011fin tam tersi olarak, bireysellik hem yasal gereklilikler hem de bu DAO\u2019nun kamuoyu g\u00f6z\u00fcndeki g\u00fcc\u00fc ve itibar\u0131 i\u00e7in gerekecek. DAO\u2019nun yard\u0131m i\u015fleriyle ilgili sorumlusunun ger\u00e7ek veya t\u00fczel ki\u015fi olarak a\u00e7\u0131k ve net olmas\u0131 gerekecek. \u00a0
Yard\u0131m \u0130\u015flerinde Merkezilik: <\/strong>Bireysellik \u00f6zelli\u011fi sa\u011fland\u0131ktan sonra, DAO\u2019nun toplad\u0131\u011f\u0131 yard\u0131mlar\u0131 afet durumunda h\u0131zl\u0131 ve etkili \u015fekilde kullanabilmesi, aktarabilmesi vb. t\u00fcm ihtiya\u00e7lar i\u00e7in merkezi bir \u015fekilde karar alabilmesi gerekecek. \u00a0 Yard\u0131mlar d\u0131\u015f\u0131nda DAO\u2019nun genel i\u015flerinin y\u00f6netimi, yap\u0131lanmas\u0131, kurulu\u015f amac\u0131ndaki faaliyetleri yapmas\u0131 gibi konularda y\u00f6neti\u015fim tokenlar\u0131n\u0131n sahipleri yine da\u011f\u0131t\u0131k bir yap\u0131da olabilir.<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n